Tekst źródłowy strony Naczelny Komitet do Spraw Bezrobocia

'''Naczelny Komitet do Spraw Bezrobocia''' – powstała 26.08.1931 z inicjatywy rządu instytucja niosąca pomoc osobom pozostającym bez pracy lub uzyskującym bardzo niskie dochody z pracy. W skład Komitetu wchodzili przedstawiciele rządu, pracodawców i zatrudnionych. Przewodniczącym został Czesław Klarner. Komitetowi podlegały komitety wojewódzkie do spraw bezrobocia, im z kolei komitety powiatowe i miejskie. Najniższym ogniwem były komitety lokalne. Działalność tych organów była podporządkowana wojewodom, którzy zazwyczaj byli przewodniczącymi komitetów wojewódzkich. Celem instytucji było koordynowanie środków i narzędzi w polityce zwalczania bezrobocia. Planowano działania na rzecz racjonalizacji zatrudnienia, przesunięcia podaży pracy od osób wykonujących ją w ramach zatrudnienia dodatkowego do osób będących żywicielami rodziny. Komitet starał się zogniskować środki wydatkowane na działania walki „z bezrobociem i kierować je w miejsca uznane za najbardziej tego wymagające”''.'' Miał za zadanie opracowanie planu skrócenia czasu pracy na okres zimowy, co miało przełożyć się z jednej strony na utrzymanie liczby zatrudnionych, a w niektórych branżach na zwiększenie zatrudnienia. Komitety do spraw bezrobocia prowadziły działalność równolegle z podobną akcją [[Ministerstwo Zdrowia i Opieki Społecznej|Ministerstwa Pracy i Opieki Społecznej]]. Prace tych instytucji koordynował wojewoda. Pomoc najczęściej polegała na dostarczanie bezrobotnym pomocy żywnościowej, ale też świadczono pomoc w postaci dostarczania opału, dzieciom szkolnym i przedszkolnym wydawano cukier, dorosłym mieszankę kawy zbożowej z cukrem, rozdawano mąkę, a w niewielkich ilościach również ryż, sól i mydło. O pomoc mogli ubiegać się bezrobotni, którzy nie pobierali zasiłków z Funduszu Bezrobocia oraz ci, których płaca była niższa od zasiłku dla bezrobotnych wypłacanego przez fundusz. Podstawę działalności stanowiły tzw. środki społeczne. Komitet sprzedawał znaczki do naklejania na podaniach, rachunkach, świadectwach itp., nalepki do witryn dla kupców. Wydrukowano też specjalne bony pieniężne. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych wstrzymało udzielanie pozwoleń na zbiórki dla innych organizacji, pierwszeństwo dając Komitetowi, nadto rezerwując pierwsze niedziele miesiąca jako kwesty wyłącznie na cele pomocy dla bezrobotnych. Dochodem były też specjalne dopłaty do opłat pocztowych i kolejowych. Działalność Komitetu była wstępem do reorganizacji polityki przeciwdziałania bezrobociu w kierunku dostarczania pracy. Najpierw zastąpiony został przez Międzyministerialną Komisję do Spraw Bezrobocia, a 23.08.1932 w jej miejsce powołano [[Fundusz Pomocy Bezrobotnym]].

Źródła: M. Ciechocińska, ''Próby walki z bezrobociem w Polsce międzywojennej'', Warszawa 1965; ''Dotychczasowe wyniki akcji pomocy dla bezrobotnych'', „Polska Gospodarcza” 1932, nr 11; ''Naczelny Komitet do Spraw Bezrobocia przy Prezesie Rady Ministrów. Sprawozdanie z działalności w okresie 5IX – 31 XII 1931'', Warszawa 1932; P. Grata, ''Polityka społeczna Drugiej Rzeczypospolitej. Uwarunkowania – instytucja – działania'', Rzeszów 2013.