Benoni-Dobrowolska Julia
Benoni-Dobrowolska Julia – popularyzatorka nowoczesnego szkolnictwa, działaczka na rzecz placówek uzdrowiskowych dla dzieci i młodzieży. W 1904 w Krakowie wydała książkę Pensyonat leczniczy dla dzieci w Zakopanem. Kierowniczka wzorowej szkoły dla dzieci słabowitych w Zakopanem. Około 1905 założyła i redagowała lwowskie czasopismo pedagogiczne „Szkoła Przyszłości”. Na łamach czasopisma oraz podczas wystąpień propagowała koedukację i nowoczesne kierunki pedagogiczne na gruncie galicyjskim, np. Dr Cecil Reddie a koedukacja („Szkoła Przyszłości” 1906, nr 6-8). W 1906 ukazało się 8 numerów miesięcznika „Szkoła Przyszłości”, który od 1907 wydawano jako kwartalnik. Podczas zebrania Towarzystwa Nauczycieli Szkół Wyższych w listopadzie 1905 w Krakowie wystąpiła z referatem Szkoła angielska nowego typu czy szkoła przyszłości Ellen Key?. Dążyła do zreformowania i unowocześnienia szkolnictwa we Lwowie. Prowadziła założoną w 1910 lwowską szkołę średnią im. Zygmunta Krasińskiego. Placówka, będąc koedukacyjną 8-klasową szkołą, realizowała plan nauczania ułożony przez Krakowską Komisję Reformy Szkolnej Towarzystwa Nauczycieli Szkół Wyższych. Nowością było powstanie w tym roku pierwszej drużyny koedukacyjnej przy Prywatnej Szkole Realnej im. Zygmunta Krasińskiego, kierowanej przez Julię Benoni-Dobrowolską. Jako jeden z przedmiotów nauczania w tej szkole wprowadziła wiedzę o skautingu. Drużyna działała pod nazwą XIV Lwowskiej Drużyny Koedukacyjnej im. gen. J. Sowińskiego. Do jej rozwiązania doszło 8.09.1913, zaś młodzież została podzielona na dwa patrole męskie oraz patrol żeński. Wraz z Antoniną Sztromajer prowadziła pensjonat leczniczy dla dzieci i młodzieży w Rabce-Zdroju. W okresie międzywojennym przy koncesjonowanej wzorowej szkole powszechnej prowadzonej pod kierunkiem J. Benoni-Dobrowolskiej w Rabce Zdroju, dziewczęta i chłopcy mieli możliwość przebywania w internacie. Przy placówce funkcjonowało nowatorskie przedszkole z oddziałem dla dzieci młodszych i oddziałem dla dzieci starszych z przysposobieniem do szkoły powszechnej. W 1928 na łamach dziennika „Polska Zachodnia” opublikowała artykuł Sposób spostrzegania u małych dzieci.
Źródła: K. Dormus, Koedukacja – teoria i praktyka na ziemiach polskich na początku XX wieku, „Rozprawy z Dziejów Oświaty” 2004, nr 43; S. Dobrowolski, T. Nowacki, Szkoły eksperymentalne w Polsce: 1900-1964, Warszawa 1966; I. Kozimala, Harcerstwo – szkoła – społeczeństwo w południowo-wschodniej Polsce w latach 1911-1939, „Studia Paedagogica Ignatiana” 2016, nr 2; W. Najdus, Szkice z historii Galicji, t. 2, Galicja w latach 1905-1907, Warszawa 1960;„Kurjer Warszawski” 1937, nr 241; Benoni Dobrowolska Julia [w:] Wykaz pracowników nauki polskiej od w. XV do 1970, t. 1, Warszawa 1983.
