Domy Pracy dla Kobiet
Domy Pracy dla Kobiet – jednostki dobroczynne, tworzone przez Towarzystwo Opieki nad Więźniami („Patronat”) na terenie kraju, świadczące pomoc kobietom opuszczającym więzienie. Jedna z tego typu placówek powstała w 1927 przy ul. Kasztelańskiej 24 w Krakowie i wchodziła w skład Zakładu Pracy dla Kobiet i Dziewcząt w Krakowie wraz z Izbą Zatrzymań, prowadzonych przez krakowskie Towarzystwo Opieki nad Więźniami „Patronat”. Kolejna to m.in. Dom Dziewcząt na Okęciu, dla wychowanek kierowanych przez sąd. Do pracy w placówkach kobiety były przygotowywane przez różne kursy, np. robót ręcznych, haftu, szydełkowania, nauki gospodarstwa domowego. W przypadku kursu kroju i szycia, czas nauki trwał 3 miesiące i był zakończony świadectwem jego ukończenia. W ramach pomocy edukacyjnej kobiety miały możliwość uzupełnienia swojego wykształcenia. Celem było zdobycie odpowiednich kompetencji społecznych umożliwiających także pozyskiwanie własnych środków potrzebnych do utrzymania się. Działania podejmowane przez Domy Pracy miały dać szansę na uzyskanie samodzielności w życiu po opuszczeniu placówki. Propagowano trzeźwy styl życia, wolny od nałogów. W tym celu prowadzono kółko abstynenckie. Troszczono się również o rozwój duchowy podopiecznych, nad którymi roztaczali opiekę duchowni. Ponadto prowadzono zajęcia umożliwiające nabycie umiejętności konstruktywnego spędzania czasu. Kobiety zapoznawano z różnymi sposobami wykorzystania czasu wolnego od zajęć np. przez gry, zabawy oraz przygotowywanie przedstawień amatorskich. Organizowano nieodpłatne wyjścia na wydarzenia kulturalne do teatru, kina, muzeów. Placówka udzielała kobietom wsparcia w postaci dożywiania oraz przydziału odzieży. Dla kobiet opuszczających Domy Pracy przygotowywano wyprawkę zawierającą odzież dotowaną do każdej z pór roku. Po opuszczeniu placówki kobiety nadal mogły kontaktować się z Domami. W razie utraty pracy przewidywano możliwość powrotu kobiety do placówki do czasu znalezienia zatrudnienia. Część podopiecznych wracała do rodzin lub rozpoczynały samodzielną pracę. W związku z nieodpowiednim zachowaniem się podopiecznych, możliwe było wydalenie z domów pracy. Niektóre kobiety były umieszczane w zakładach lub więzieniach.
Źródła: B. Nowak, Działania pomocowe w obszarze wsparcia ubogich kobiet-aresztantek na terenie Krakowa w czasach II Rzeczypospolitej, Gliwice 2016; B. Nowak, Działania wychowawczo-edukacyjne jako forma wsparcia aresztantów i aresztantek na terenie województwa krakowskiego w czasach II Rzeczypospolitej i ich aktualność we współczesnej readaptacji społecznej, „Polska Myśl Pedagogiczna” 2020, nr 6; B. Panek, Z działalności charytatywnej Kościoła na terenie m. Krakowa w latach 1918-1939, „Studia Theologica Varsaviensia” 1977, nr 1: Z. Zbyszewska, Ministerstwo Polskiej Biedy. Z dziejów Towarzystwa Opieki nad Więźniami „Patronat” w Warszawie 1909-1944, Warszawa 1983.
