Domy starców Caritas

Domy starców Caritas – jedna z form opieki całkowitej obejmująca pomoc osobom w podeszłym wieku, prowadzona przez organizację Caritas po II wojnie światowej. Domy i przytułki były przeznaczone dla osób w podeszłym wieku, najczęściej będącymi ofiarami skutków wojny, zapewniając im pobyt oraz wyżywienie. W 1946 Caritas prowadziła 258 placówek dla 6 951 osób i 20 zakładów mieszanych dla 441 podopiecznych. W latach 1947-1948 funkcjonowało ok. 170  placówek, w których przebywało ok. 6,1tys. osób. Wśród pensjonariuszy znajdowali się nieuleczalnie chorzy, osoby niepełnosprawne, opuszczone lub posiadające rodzinę. Celem opieki zakładowej nad osobami w podeszłym wieku było zapewnienie im bezpieczeństwa, opieki i stabilności życiowej przez udzielenie im niezbędnej pomocy materialnej, medycznej i duchowej. Szczególnie uwzględniano potrzebę opieki religijnej z uwagi na wypadek śmierci. Podopieczni mogli skorzystać z rekolekcji zamkniętych, zorganizowanych, np. w 1948 m.in. w Pszczynie lub Cieszynie. Osoby przebywające w domach miały możliwość zatrudnienia w należących do nich warsztatach. Aktywizacja podopiecznych miała służyć współpracy na rzecz wspólnego dobra, poza biernym otrzymywaniem pomocy. Oprócz własnych zakładów, Caritas wspierała również placówki państwowe i pozostałych instytucji charytatywnych. Na działalność placówek dla osób starszych przeznaczane były środki pochodzące ze zbiórek publicznych, w tym z Tygodni Miłosierdzia. Domy dla osób starszych zaopatrywano w wyżywienie, odzież, opiekę lekarską oraz opał. W Tarnowie wspierano 3 miejskie domy dla osób w podeszłym wieku, w Kielcach 3 przytułki działające pod opieką sióstr albertynek. W diecezji katowickiej działało 29 domów opieki, w których przebywało 960 osób w podeszłym wieku. Od 1948 likwidowano lub przejmowano placówki opiekuńcze prowadzone przez organizacje społeczne, a w 1950 Caritas zdelegalizowano. Majątek Krajowej Centrali Caritas upaństwowiono i oddano w zarząd Zrzeszeniu Katolików „Caritas”.- 1990

Źródła: A. Bieżanowski, Katolicka działalność dobroczynna na terenie diecezji katowickiej w latach 1945-1950, „Nasza Przeszłość” 1975, t. 44; P. Grata, Czas przełomu. Polska polityka społeczna w latach 1944-1950, Rzeszów 2018; W. Przygoda, Posługa charytatywna Kościoła w Polsce, Lublin 2004; J. Strawińska, Rekolekcje w domach opieki nad starcami, „Caritas” 1948, nr 4; D. Zamiatała, Caritas. Działalność i likwidacja organizacji 1945-1950, Lublin 2000.- 454