Don Suisse
Don Suisse – pełna nazwa Don Suisse pour les victimes de la guerre; szwajcarska organizacja niosąca pomoc państwom poszkodowanym przez II wojnę światową, utworzona na mocy uchwały parlamentu szwajcarskiego pod koniec 1944. Misja Don Suisse w Polsce rozpoczęła się latem 1945. Pierwotnie pomoc polegała na dostarczaniu leków potrzebującym. W grudniu 1945 do Warszawy przybył szef misji Raymond Courvoisier, wówczas sprecyzowano główne założenia działalności Don Suisse w Polsce. Celem misji było: utworzenie Wioski Dziecięcej w Otwocku i żłobka przy klinice Dziecięcej Uniwersytetu Wrocławskiego; zaopatrzenie w sprzęt medyczny Szpitala Karola i Marii w Warszawie oraz sanatorium w Rabce; dostarczenie leków, zastrzyków i suplementów dla ok. 100 domów dziecka; transport mobilnych gabinetów dentystycznych i zapewnienie hospitalizacji w szwajcarskim Adelboden dla 520 dzieci zagrożonych gruźlicą; zakup protez dla dzieci oraz materiałów do ich wytwarzania; zaopatrzenie w odzież i żywność dla 200 domów dziecka, organizacja studiów oraz kursów dla lekarzy i pielęgniarek w Szwajcarii; przekazanie podręczników akademickich dla polskich uczelni (ok. 3000 sztuk). Ponadto zorganizowano w Polsce szkolenie prowadzone przez 5 szwajcarskich pielęgniarek-instruktorek. Sztandarowym przedsięwzięciem była Wioska Dziecięca przy ul. Reymonta 67 w Otwocku. Wszelkie potrzebne wyposażenie oraz materiały budowlane zostały sprowadzone ze Szwajcarii. W początkowej fazie funkcjonowania w Wiosce Dziecięcej pracował personel szwajcarski, który równocześnie przygotowywał polski personel do przejęcia tej roli w przyszłości. Kompleks składał się z 29 drewnianych baraków. Na terenie ośrodka znajdowały się m. in się basen, amfiteatr i kaplica. Do wioski dzieci przyjeżdżały na 3-miesięczne turnusy. Budynki mogły przyjąć w ciągu roku 4000 dzieci. Od 1946 organizowano obozy wypoczynkowe w Świdrze dla podopiecznych Domu Dziecka w Otwocku i Soplicowie oraz sprowadzono do Wioski wagony kolejowe z pracownią dentystyczną i pracownią techniczną. Dzięki temu można było bezpłatnie leczyć dzieci nie tylko z Otwocka ale również okolicznych miejscowości. Od 1948 Wioska Dziecięca funkcjonowała pod zarządem Wydziału Zdrowia miasta stołecznego Warszawy, który przeznaczył ją na prewentorium dla dzieci cierpiących na gruźlicę. Wartość pomocy przeznaczonej dla Polski przez Don Suisse w latach 1945-1949 wyniosła 3,33 mln USD. Działalność Don Suisse w Polsce zakończyła się w 1949.
Źródła: P. Ajdacki, "Don Suisse" i Wioska Szwajcarska czyli Wspaniały dar Szwajcarii dla dzieci polskich, „Rocznik Nadwiślańskiego Urzecza” 2020, t. 3; M. Brenk, Działania z zakresu ratownictwa społecznego w Polsce w latach 1944–1948, „Biuletyn Historii Wychowania” 2014, nr 32; A. Juźwik, Zagraniczna pomoc charytatywna dla dzieci i młodzieży w Polsce w latach 1945-1950, „Polska 1944/1945 – 1989. Studia i Materiały” 2013, nr 11; Kolorowe okiennice w Otwocku. W „Szwajcarskiej wiosce” leczą się dzieci Warszawy, „Rzeczpospolita. Dziennik Polityczno-Gospodarczy” 1949, nr 82.
