Jankowski Jan Stanisław
Jankowski Jan Stanisław – ur. 6.05.1882 w Krasowie Wielkim, zm. 13.03.1953 we Włodzimierzu; inżynier-chemik, polityk. Od 1900 studiował na Wydziale Fizyko-Matematycznym Uniwersytetu Warszawskiego, w 1901 przeniósł się na Wydział Chemii Politechniki Warszawskiej. Podczas studiów udzielał się w Stronnictwie Narodowo-Demokratycznym Grup Narodowych, a także w Koleżeńskiej Grupie i Kole Braterskim ZET. Współpracował z Mieczysławem Bujakiem, współzałożyciel Związku Młodzieży Robotniczej i związku „Kiliński”. W 1906 wyjechał do Pragi by studiować na Wyższej Szkole Technicznej, w 1908 uzyskał dyplom inżyniera-chemika i wrócił do Warszawy. Członek Zarządu Głównego Narodowego Związku Robotniczego. W 1909 przeniósł się do Krakowa. Do 1912 kształcił się w Studium Rolniczym Uniwersytetu Jagiellońskiego, gdzie od 1911 pracował jako asystent. Od 1912 odbywał praktyki w Bendrach, gdzie został zarządcą od 1914 oraz w Byszewie. W latach 1909-1913 współtworzył Polski Związek Wojskowy. Od 1915 służył w 1. Pułku Piechoty Legionów Polskich. W 1916 odszedł ze służby wojskowej. Kontynuował działalność polityczną i przystąpił do prac Rady Głównej Opiekuńczej jako inspektor. W 1918 został administratorem majątku Kalinowa. W latach 1919-1920 pracował w Ministerstwie Rolnictwa i Dóbr Państwowych. Od 1920 pracował w Głównym Urzędzie Ziemskim, rok później został naczelnikiem Wydziału Parcelacji i Osadnictwa. 10.03.1921 został ministrem pracy i opieki społecznej, 11.05.1921 zrzekł się funkcji. W 1926, po przewrocie majowym, rozpoczął pracę w Kasie Chorych, następnie w 1928 wszedł do sejmu z ramienia NPR i został członkiem Sejmowej Komisji Pracy. W 1930 wszedł do sejmu z listy państwowej. Jako poseł angażował się w sprawy związane z opieką społeczną i pracą. Członek Komisji Budżetowej oraz Komisji Ochrony Pracy. Z ramienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zasiadał w Radzie Zarządzającej Instytutu Spraw Społecznych oraz w Radzie Funduszu Pracy. Zainicjował utworzenie Biura Wczasów. Członek Międzynarodowej Organizacji Pracy, uczestnik konferencji włókienniczej w Waszyngtonie w 1937. Od 1935 pracował dla Ubezpieczalni Społecznej w Warszawie. W okresie okupacji niemieckiej włączył się w prace Rady Głównej Opiekuńczej, współpracował ze Stronnictwem Pracy. Dyrektor Departamentu Pracy i Opieki Społecznej Delegatury Rządu na Kraj. Od 21.04.1943 do 27.03.1945 Delegat Rządu na Kraj. Inicjator utworzenia Społecznego Komitetu Antykomunistycznego. 26.07.1944 został wicepremierem Krajowej Rady Ministrów. Funkcję tą pełnił do 28.03.1945. Aresztowany po upadku Powstania Warszawskiego. W 1945 skazany przez władze ZSRR na 8 lat więzienia. - 2543
Źródła: Jankowski Jan Stanisław [w:] Polski Słownik Biograficzny, t. 10, Wrocław-Warszawa- Kraków, 1962-1964; A. K. Kunert, Słownik biograficzny konspiracji warszawskiej 1939-1945, t. 1, Warszawa 1987; W. Pobóg-Malinowski, Najnowsza historia polityczna Polski 1864-1945, t. 3, Warszawa 1981; Słownik biograficzny działaczy polskiego ruchu robotniczego, t. 2, red. F. Tych, Warszawa 1987; G. Zackiewicz, Jan Stanisław Jankowski (1882-1953) [w:] Premierzy i ministrowie Rzeczypospolitej Polskiej 1918-1939, red. Z. Girzyński, J. Kłaczkow, W. Piasek, Warszawa 2023
