Liga Kobiet Polskich
Liga Kobiet Polskich – organizacja zrzeszająca kobiety zaangażowane w działalność społeczną i patriotyczną wywodząca się z powstałej w 1913 Ligi Kobiet Pogotowia Wojennego oraz utworzonej w 1915 Ligi Kobiet Galicji i Śląska. Obie organizacje zostały połączone na zjeździe zjednoczeniowym 29-31.12.1918 w Warszawie i od tego momentu występowały pod wspólną nazwą Ligi Kobiet Polskich. Przewodniczącą Ligi została Maria Dulębianka. W skład zarządu wchodziły również m. in. Zofia Daszyńska-Golińska, Maria Kelles-Krauzowa, Zofia Moraczewska, Michalina Mościcka, Maria Jaworska, Maria Konopacka i Helena Witkowska. Siedziba znajdowała się w Warszawie, działalnością obejmowała teren całej Polski. W rejestr stowarzyszeń została wpisana 1.07.1919. Głównym celem Ligi Kobiet Polskich było włączenie się w działalność na rzecz odbudowy kraju po I wojnie światowej (później pomoc po wojnie polsko-bolszewickiej), obejmująca aktywność na rzecz rozwoju oświaty, kultury zarówno w kręgach miejskich jak i wiejskich, pomoc potrzebującym dzieciom, inwalidom, żołnierzom Wojska Polskiego zwolnionym ze służby z powodu odniesionych ran, rodzinom żołnierzy, niesienie pomocy materialnej ludności żyjącej na terenach dotkniętych działaniami wojennymi, a także walkę z wyzyskiem oraz lichwą. Organizacja dzieliła się na wydziały: polityczno-oświatowy, organizacyjny, prasowy, opieki nad żołnierzem, opieki społecznej oraz równouprawnienia kobiet. Koła Ligi powstawały również na prowincji. Liga organizowała wykłady, odczyty, pogadanki, koła samokształceniowe, zakładała domy matki i dziecka, zapewniała pomoc medyczną dla sierot i dzieci opuszczonych, udzielała pomocy w uzyskaniu odpowiedniego przygotowanie do pracy zawodowej bezrobotnym żołnierzom i ich rodzinom oraz inwalidom, zapewniała odwiedziny i pielęgnowanie chorych i rannych w szpitalach, wspierała inne towarzystwa realizujące podobne cele. Celem była także walka z alkoholizmem, prostytucją młodych dziewcząt i handlem żywym towarem. Ponadto Liga Kobiet Polskich wydawała do grudnia 1918 pismo tematyczne „Na Posterunku”, w którym pojawiały się teksty dotyczące edukacji kobiet, problemów kobiet w ciąży, zajmowaniem się niemowlęciem. Środki na działalność pochodziły z darów i corocznych składek, a także z odsetek od funduszu żelaznego. Z czasem struktury Ligi rozwijały się, w 1920 istniało 13 kół funkcjonujących w okręgach łódzkim, piotrkowskim, radomskim, łukowskim oraz w Zagłębiu. W 1924 została przemianowana na Ligę Kobiet.
Źródła: J. Czyżewski, Liga Kobiet [w:] Słownik historii Polski, red. T. Łepkowski M. Bielińska, Warszawa 1973; J. Dufrat, Kobiety w kręgu lewicy niepodległościowej. Od Ligi Kobiet Pogotowia Wojennego do Ochotniczej Legii Kobiet (1908–1918/1919), Toruń 2001; J. Dufrat, Powstanie Ligi Kobiet i działalność w okresie I wojny światowej, chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://ligakobietpolskich.pl/wp-content/uploads/2013/12/Powstanie-Ligi-Kobiet-i-dzia%C5%82alno%C5%9B%C4%87-w-okresie-I-wojny-%C5%9Bwiatowej_dr_Dufrat.pdf, [dostęp 31.07.2025]; A. Winiarzowa, Opieka społeczna nad matką i dzieckiem, „Na Posterunku” 1919, nr 2-3.
